Introductie FORA-architectuur

Op deze pagina wordt toegelicht wat de FORA precies is, hoe deze is opgebouwd en waar je zelf aan de slag kan gaan met de modellen.

Waar wil je beginnen?



Structuur van de FORA

Het architectuurmodel van de FORA bevat informatie om onderwijsinstellingen inzicht te geven over allerlei thema's; van informatiebeveiliging en privacy tot processen rondom verzuim. Om structuur te geven aan de grote hoeveelheid informatie in de referentiearchitectuur zijn er een aantal groeperingen gemaakt. Zo zijn alle modellen gegroepeerd in drie categoriën: Processen, Informatie en Applicaties. Deze onderwerpen zijn direct te vinden in het menu onder 'Architectuur'.

De Processen pagina is het startpunt om inzicht te krijgen in het samenspel tussen de processen en activiteiten binnen po- en vo-scholen, de informatie die daarbij nodig is en de manier waarop een en ander is georganiseerd. Onder Informatie staan alle informatiemodellen die een overzicht van de informatieobjecten en hun onderlinge samenhang weergeven waarmee onderwijsinstellingen te maken hebben. En onder Applicaties is te vinden welke functionaliteit precies wordt gevraagd van het applicatie landschap van een school, geeft hier een blauwdruk voor, en biedt zo de mogelijkheid deze te vergelijken met de eigen inrichting.

Voor verdere ordening worden er verschillende bedrijfsdomeinen onderscheiden. Zoals te zien in het schema hieronder heeft elk domein haar eigen kleur welke consistent door de FORA heen wordt gebruikt. Zo is eenvoudig te zien bij welk domein een bepaald FORA element hoort.

SchoolleidingBevoegd gezagOnderwijsOnderwijsondersteuningLeerlingbegeleiding en -zorgBedrijfsvoeringAlgemeen

Voor alle FORA-modellen zie Alle FORA-modellen.


Aan de slag met de FORA

In het menu onder het kopje 'Thema's' zijn onderwerpen die relevant zijn voor het funderend onderwijs te vinden. Hier worden de modellen die je onder 'Architectuur' vind naar de praktijk gebracht. Denk hierbij aan het in kaart brengen van de processen van de onderwijsinstelling of een start maken met informatiebeveiliging en privacy.

Via de knoppen hieronder kan je direct navigeren naar één van de thema's:


Referentiearchitectuur

De FORA is een referentiearchitectuur. Een referentiearchitectuur is een herbruikbare, generieke architectuur die gebaseerd is op best-practices en die als sjabloon kan dienen voor het ontwerpen van specifieke architecturen, zoals enterprise-architecturen en oplossingsarchitecturen (‘’solution architectures’’).

Architectuur is een manier om de structuur en werking ergens van uit te drukken. Bij de FORA gaat dat over onderwijsorganisaties in het funderend (d.w.z. primair en voortgezet) onderwijs. Het woord 'referentie' betekent hier dat de FORA niet de architectuur van één specifieke onderwijsorganisatie beschrijft, maar een architectuurmodel omvat dat de structuur en werking van onderwijsorganisaties in het algemeen weergeeft.

Het opstellen van een specifieke (enterprise-)architectuur (een soort blauwdruk) voor je organisatie wordt daarmee een kwestie van het selecteren van herbruikbare elementen en modellen, en het aanpassen aan de specifieke situatie. Dit zorgt voor een grote versnelling van het ontwerpproces van een architectuur.

Weet je al wat voor inhoud jouw architectuur moet bevatten om je organisatie verder te helpen? Je kunt de onderdelen van de FORA als inspiratie gebruiken.

Maak een schets van wat je kan hergebruiken uit de FORA, en waar je eigen invulling voor nodig hebt.


Modellen en Views

De FORA omvat één samenhangend architectuurmodel. Als alle onderwerpen en hun onderlinge relaties in één diagram getekend zouden worden, zou een onontwarbare kluwen van lijnen ontstaan. De inhoud van het model wordt daarom steeds getoond vanuit een bepaald perspectief, waarbij delen van de inhoud die voor dat perspectief niet relevant zijn weggelaten worden. Het beeld dat zo op (een deel van) de inhoud van de FORA ontstaat, wordt een view genoemd. Eén enkele view toont dus een (deel)model voor een bepaald aspect van de FORA vanuit een bepaald perspectief (viewpoint). Alle views tezamen tonen het volledige architectuurmodel. Een view laat dus een stukje van het architectuurmodel zien, vanuit een bepaald perspectief en vertelt daarmee een verhaal dat specifieke vragen beantwoordt. Dat perspectief bepaalt afhankelijk van het verhaal dat je met de view wil vertellen, welke elementen en relaties in de bijbehorende view moeten worden getoond. Daarmee wordt ook bepaald hoe de informatie in de view kan worden gelezen


Modelleertaal en -tooling

De FORA maakt gebruik van ArchiMate als modelleertaal. Dat maakt het makkelijker begrijpbaar en herbruikbaar. Meer informatie over ArchiMate, en de ondersteunende tool Archi, vindt u in de Archimate-wijzer. De betekenis van de symbolen in de architectuurplaten is terug te vinden in de ArchiMate-glossary.

Voor meer informatie over de in de FORA gebruikte elementen (Archimate-symbolen) en hun onderlinge relaties, zie

Een inhoudelijk gebied dat gebruikt wordt om de inhoud van de FORA (d.w.z. de architectuurelementen) te groeperen. (Grouping) Bedrijfsdomein Een functionele afbakening van een modulair, zelfstandig inzetbaar en vervangbaar (deel van een) systeem, waarbij de functionele afbakening wordt bepaald door een bundeling van functionaliteiten (applicatiefuncties) die door de referentiecomponent worden gerealiseerd. (ApplicationComponent) Referentiecomponent Een zelfstandige eenheid van informatie die betekenis heeft en daardoor bruikbaar c.q. van belang is binnen een bepaalde context. (BusinessObject) Informatieobject Een reeks stappen om een doel te bereiken. (BusinessProcess) Proces op het hoogste niveau dat invulling geeft aan een bedrijfsfunctie. (BusinessProcess) Bedrijfsproces Proces dat invulling geeft aan een bedrijfsproces. (BusinessProcess) Werkproces Een stap (een activiteit) die invulling geeft aan een werkproces. (BusinessProcess) Processtap Proces op het hoogste niveau dat invulling geeft aan een bedrijfsfunctie. (BusinessProcess) Hoofdproces Een specifieke gebeurtenis in de bedrijfsomgeving die relevant is voor processen. (BusinessEvent) Bedrijfsgebeurtenis Een verzameling van gegevenselementen die bij elkaar worden gehouden en als een enkel geheel worden behandeld. (DataObject) Gegevensset Een enkelvoudig stukje informatie of een specifiek gegeven. (DataObject) Gegevenselement Een taak / verantwoordelijkheid op het hoogste niveau die een onderwijsinstelling doet / moet doen om zijn doelen te bereiken. (BusinessFunction) Hoofdbedrijfsfunctie Geautomatiseerd functionaliteit die naar afnemers van die service wordt ontsloten. (ApplicationService) Applicatieservice Geheel van autorisaties voor de uitvoering van een bepaalde functie. (BusinessRole) Rol Een natuurlijk persoon of een organisatie die een bepaalde rol heeft. (BusinessActor) Actor Een wettelijke verplichting, die de richting en besluitvorming van de organisatie beïnvloedt en de noodzaak tot veranderingen in de architectuur van de organisatie aangeeft. (Driver) Wet- en regelgeving AccessRelationship RW RealizationRelationship AggregationRelationship ServingRelationship SpecializationRelationship AssociationRelationship AggregationRelationship InfluenceRelationship AccessRelationship RW InfluenceRelationship TriggeringRelationship AggregationRelationship FlowRelationship TriggeringRelationship AggregationRelationship AggregationRelationship AggregationRelationship TriggeringRelationship AssociationRelationship AggregationRelationship AccessRelationship RW AccessRelationship RW ServingRelationship FlowRelationship FlowRelationship AssignmentRelationship R/A/C/S/I FlowRelationship AssignmentRelationship FlowRelationship AggregationRelationship AggregationRelationship Deze svg is op 07-04-2026 08:07:52 CEST gegenereerd door ArchiMedes™ © 2016-2026 ArchiXL. ArchiMedes 07-04-2026 08:07:52 CEST




   

   
   

   
   
   
   

   
   
   
   

   
   
   
   

   
   

   
   

   
   
   
   

FORA-kennismodel.

Hier kunt u de FORA als AMEFF-bestand, voor gebruik in Archi en andere modelleertooling, downloaden:

Deze pagina is voor het laatst bewerkt op 7 apr 2026 om 08:07.